Co sprawdzić w Instalacja wykrywania pożaru.
Konwencjonalna instalacja wykrywania pożaru łączy czujki w strefy i mówi centrali jedynie, która strefa zadziałała, zostawiając załodze przeszukanie każdego pomieszczenia tej strefy albo pętli. Instalacja adresowalna nadaje każdej czujce i każdemu ostrzegaczowi ręcznemu własną tożsamość we wspólnej pętli danych, więc centrala zgłasza dokładnie to urządzenie, a przez to dokładnie to pomieszczenie, które zadziałało. Liczy się to najbardziej na większych jednostkach, gdzie strefa może obejmować kilka kabin albo cały pokład pomieszczeń maszynowych, a minuty zaoszczędzone na zlokalizowaniu prawdziwego pożaru mogą rozstrzygnąć, czy zostanie on wychwycony wcześnie.
Co odróżnia instalację adresowalną od konwencjonalnej
Konwencjonalna instalacja wykrywania pożaru łączy czujki w strefy i mówi centrali jedynie, która strefa zadziałała, zostawiając załodze przeszukanie każdego pomieszczenia tej strefy albo pętli. Instalacja adresowalna nadaje każdej czujce i każdemu ostrzegaczowi ręcznemu własną tożsamość we wspólnej pętli danych, więc centrala zgłasza dokładnie to urządzenie, a przez to dokładnie to pomieszczenie, które zadziałało. Liczy się to najbardziej na większych jednostkach, gdzie strefa może obejmować kilka kabin albo cały pokład pomieszczeń maszynowych, a minuty zaoszczędzone na zlokalizowaniu prawdziwego pożaru mogą rozstrzygnąć, czy zostanie on wychwycony wcześnie.
Główne elementy
Czujki
Czujki dymu (optyczne albo jonizacyjne), ciepła, a w pomieszczeniach maszynowych płomienia albo wieloczujnikowe dobiera się według rodzaju pomieszczenia: optyczne czujki dymu pasują do pomieszczeń mieszkalnych, czujki ciepła do kambuzów i pralni, gdzie czujki dymu dawałyby alarmy fałszywe, a czujki płomienia albo wieloczujnikowe do maszynowni z mgłą olejową i wysoką temperaturą tła.
Ręczne ostrzegacze pożarowe
Ostrzegacze ze szkiełkiem do stłuczenia umieszcza się wzdłuż dróg ewakuacyjnych i przy wyjściach, tak by załoga mogła podnieść alarm wprost, niezależnie od wykrywania samoczynnego.
Okablowanie pętli i centrala
Czujki i ostrzegacze łączą się dwużyłową pętlą adresowalną z powrotem do centrali, która zwykle przetrwa pojedynczą przerwę albo zwarcie w pętli bez utraty całej linii, co jest istotną przewagą odporności nad prostym okablowaniem strefowym.
Centrala i wskaźniki powtarzające
Centrala główna, typowo na mostku albo w stanowisku dowodzenia akcją pożarową, pokazuje dokładnie urządzenie w stanie alarmu; wskaźniki powtarzające gdzie indziej na statku odtwarzają tę informację, tak by alarm był widoczny wszędzie tam, gdzie jest potrzebny.
Dobór i wymiarowanie
Rodzaj i rozstaw czujek idą za chronionym pomieszczeniem, a nie za jedną gęstością stosowaną wszędzie na statku.
- Rodzaj czujki dobrany do pomieszczenia (dym, ciepło, płomień, wieloczujnikowa), by ograniczyć alarmy fałszywe, a prawdziwe wychwycić wcześnie.
- Pojemność i topologia pętli, bo pojedyncza usterka pętli nie powinna unieruchamiać wykrywania w kilku strefach pożarowych.
- Umiejscowienie centrali i pokrycie wskaźnikami powtarzającymi odpowiadające obsadzie i rozkładowi wacht na statku.
- Powiązanie z okrętowym zwalnianiem drzwi pożarowych, wyłączaniem wentylacji i alarmem ogólnym.
Przepisy i wymagania klasy
SOLAS rozdz. II-2/7 określa, które pomieszczenia wymagają stałego wykrywania pożaru, jaki czas odpowiedzi i jakie pokrycie instalacja musi osiągnąć, oraz wymaga, by instalacja miała niezależne zasilanie i pozostawała sprawna przy ogólnym zaniku zasilania. Przepisy klasy dotyczące wykrywania pożaru powołują się w sprawie czułości czujek i budowy instalacji na normy osiągowe IMO, rezolucję A.800 i jej następczynie, oraz na Kodeks FSS. Przegląd okresowy obejmuje badanie działania próbki czujek, potwierdzenie zasilania rezerwowego centrali oraz sprawdzenie, czy rozmieszczenie czujek nadal odpowiada wykonanemu planowi ogólnemu po jakiejkolwiek zmianie w części mieszkalnej.
Typowe usterki
| Usterka | Przyczyna | Skutek |
|---|---|---|
| Alarmy fałszywe z czujek w kambuzie albo pralni | Czujka dymowa zamontowana tam, gdzie potrzebna jest czujka ciepła | Załoga znieczula się na alarmy, opóźniona reakcja na prawdziwy pożar |
| Zabrudzenie czujki | Pył, mgła olejowa albo mgła farby pokrywająca komorę pomiarową | Obniżona czułość albo brak zadziałania |
| Usterka pętli | Przetarty kabel albo skorodowane połączenie w podstawie czujki | Odcinek pętli zostaje odcięty albo zgłasza usterkę zamiast alarmu |
| Nieaktualne rozmieszczenie czujek | Przebudowa kabin albo pomieszczeń bez uaktualnienia projektu wykrywania | Luka w pokryciu w zmienionym pomieszczeniu |
Na co zwrócić uwagę u dostawcy
- Uznanie typu odpowiadające normom osiągowym IMO oraz połączeniu bandery i klasy jednostki.
- Asortyment czujek pokrywający wszystkie rodzaje pomieszczeń na statku, a nie same zwykłe czujki dymu sprzedawane jako rozwiązanie uniwersalne.
- Budowa pętli ograniczająca usterkę do krótkiego odcinka, zamiast unieruchamiać wykrywanie na szerokim obszarze.
- Miejscowy dostęp do zamiennych głowic czujek, bo są to elementy zużywalne o skończonej trwałości zalecanej przez producenta.
Przemalowanie albo przebudowa pomieszczenia bez powiadomienia tego, kto prowadzi rysunki wykrywania pożaru, to sposób, w jaki powstają luki w pokryciu; rozmieszczenie czujek trzeba traktować jak dokument żywy, a nie jednorazowy zapis montażowy.