Co sprawdzić w Urządzenie do dezynfekcji UV.
Chlorowanie i inne dozowanie chemiczne zostawiają pozostałość działającą dalej, gdy woda stoi w rurociągach i zbiornikach; dezynfekcja UV działa tylko w chwili przechodzenia wody obok lampy i nie zostawia potem żadnej ochrony resztkowej. Działa, uszkadzając materiał genetyczny bakterii, wirusów i cyst przechodzących przez naświetlaną komorę, i robi to, nie wnosząc smaku, zapachu ani chemicznych produktów ubocznych, dlatego wiele jednostek używa UV jako ostatniej bariery tuż przed kranem, a nie jako jedynego uzdatniania wody magazynowanej.
Co wyróżnia dezynfekcję UV
Chlorowanie i inne dozowanie chemiczne zostawiają pozostałość działającą dalej, gdy woda stoi w rurociągach i zbiornikach; dezynfekcja UV działa tylko w chwili przechodzenia wody obok lampy i nie zostawia potem żadnej ochrony resztkowej. Działa, uszkadzając materiał genetyczny bakterii, wirusów i cyst przechodzących przez naświetlaną komorę, i robi to, nie wnosząc smaku, zapachu ani chemicznych produktów ubocznych, dlatego wiele jednostek używa UV jako ostatniej bariery tuż przed kranem, a nie jako jedynego uzdatniania wody magazynowanej.
Główne elementy
Lampa UV i tuleja kwarcowa
Lampa rtęciowa niskoprężna albo średnioprężna umieszczona w tulei kwarcowej, która trzyma lampę sucho, a zarazem przepuszcza światło UV do komory wodnej.
Komora reakcyjna
Komora ze stali nierdzewnej wymiarowana tak, by woda przy przepływie znamionowym zatrzymywała się dość długo na przyjęcie dostatecznej dawki UV w całym przekroju, a nie tylko przy lampie.
Czujnik natężenia UV i sterownik
Czujnik nadzorujący moc lampy przez wodę, podłączony do sterownika, który alarmuje albo zamyka zawór przepływu, gdy dawka UV spadnie poniżej nastawy, na przykład od zarośniętej tulei albo starzejącej się lampy.
Samoczynny wycierak tulei
Montowany w wielu jednostkach okrętowych, by trzymać tuleję kwarcową wolną od kamienia, bo twardość wody i błona biologiczna obniżają obie z czasem przepuszczalność UV.
Dobór i wymiarowanie
- Znamionowe natężenie przepływu dobrane do szczytowego zapotrzebowania w punkcie poboru, bo dawka UV na litr spada, gdy przepływ przekroczy wartość projektową urządzenia.
- Przepuszczalność UV wody surowej, niższa w wodzie niosącej zawiesinę albo materię organiczną i obniżająca dawkę skuteczną.
- Dawka docelowa, ustalana zwykle na osiągnięcie określonej redukcji liczby właściwych organizmów, a nie jako pojedyncza wartość zdał-nie zdał.
- Zasilanie i odstęp wymiany lampy, bo moc lampy słabnie stopniowo przez cały okres służby, jeszcze zanim padnie.
Przepisy i klasa
Towarzystwa klasyfikacyjne i administracje bandery wymagające uzdatniania wody pitnej na statku uznają dezynfekcję UV typowo jako część ciągu uzdatniania, obok filtracji i chlorowania resztkowego, a nie jako rozwiązanie samodzielne, co odzwierciedla brak ochrony resztkowej za urządzeniem. Jakość wody ocenia się względem obowiązującej dla statku normy wody pitnej, przy czym okresowe pobieranie próbek bakteriologicznych jest oczekiwane niezależnie od tego, jaką metodę uzdatniania zamontowano.
Typowe usterki
| Usterka | Skutek |
|---|---|
| Kamień na tulei kwarcowej nieczyszczony ani niewycierany | Spadająca przepuszczalność UV, niedostateczna dawka bez żadnego widocznego znaku |
| Lampa pracująca ponad godziny znamionowe | Obniżona moc UV, choć urządzenie nadal sprawia wrażenie normalnej pracy |
| Czujnik UV nieskalibrowany ponownie albo lekceważony przy alarmie | Woda o zaniżonej dawce przechodzi bez ostrzeżenia |
| Przepływ przekraczający wartość projektową przy zapotrzebowaniu szczytowym | Skrócony czas kontaktu, niepełna dezynfekcja |
Na co zwrócić uwagę u dostawcy
- Niezależne potwierdzenie dostarczanej dawki przy pełnym przepływie znamionowym urządzenia, a nie sama moc lampy w karcie danych.
- Dostępność lamp i tulei kwarcowych jako zwykłych części zamiennych zwykłymi kanałami zaopatrzenia okrętowego.
- Czujnik UV i układ alarmowy zawodzące bezpiecznie, odcinające albo przekierowujące przepływ zamiast po cichu przepuszczać wodę nieuzdatnioną.
- Udokumentowana zgodność z rzeczywistą jakością wody surowej na statku, wraz z twardością i typową mętnością.
Traktujcie alarm natężenia UV jako zdarzenie jakości wody, a nie uciążliwy alarm do wyciszenia, bo urządzenie zgłasza jedyną rzecz, której nie potrafi udawać: czy dawka docierająca do wody była naprawdę wystarczająca.